Voor jezelf zorgen

Je kunt niet geven vanuit een lege bron. Dat is geen cliché, het is fysiologie.

Als jij dicht bij iemand staat die leeft met trauma, draag jij ook. Misschien niet hetzelfde, maar je draagt mee. De waakzaamheid. De zorg. De onzekerheid. Het gevoel nooit genoeg te doen of juist te veel.

Dit gaat over jou. Niet over hoe jij beter voor de ander kunt zorgen, maar over hoe jij overeind blijft.

Signalen dat jij ook steun nodig hebt

Mantelzorgstress sluipt. Het is zelden één groot moment, maar een opeenstapeling van kleine dingen die je langzaam uitputten. Let op deze signalen:

• Je slaapt slecht of piekert veel.
• Je voelt je leeg, prikkelbaar of emotioneel vlak.
• Je bent je eigen leven, hobby's en vriendschappen uit het oog verloren.
• Je vraagt je af of dit 'normaal' is en of jij niet gewoon aanstelt.
• Je voelt je schuldig als je iets voor jezelf doet.

Dit is een signaal, geen zwakte.

Het betekent dat jij ook aandacht nodig hebt. Niet pas als je echt omvalt, maar nu al.

Wat je voor jezelf kunt doen

• Maak ruimte voor jezelf, letterlijk en figuurlijk. Een uur per dag dat alleen van jou is, is geen luxe.
• Houd contact met mensen buiten de zorgrelatie. Vrienden, familie, een therapeut.
• Benoem je grenzen, ook als dat ongemakkelijk voelt. Grenzen beschermen de relatie op de lange termijn.
• Loop. Zing. Speel. Doe iets wat niks met zorg te maken heeft.
• Zoek lotgenotencontact, er zijn anderen die begrijpen wat jij meemaakt.

Het verschil tussen steun geven en jezelf verliezen

Er is een verschil tussen er zijn voor iemand, en jezelf opofferen voor iemand. Het eerste is duurzaam. Het tweede niet.

Steun geven vanuit kracht, vanuit een plek waar jij jezelf nog kent, is waardevoller dan steun geven vanuit uitputting. Dat betekent niet dat je kil of afstandelijk moet worden. Het betekent dat jij ook een rol speelt in dit verhaal, en dat jouw behoeften ertoe doen.

Wanneer professionele hulp zoeken?

Als jij merkt dat de signalen hierboven herkenbaar zijn en niet verdwijnen, als jij jezelf herkent in 'overleven' in plaats van leven, is dat het moment om hulp te zoeken. Dat kan bij een therapeut, coach of huisarts.

Je hoeft niet in crisis te zijn om hulp te vragen. Vroeg ingrijpen werkt beter dan wachten tot je echt omvalt.