Als een collega worstelt met trauma

De werkvloer is niet de plek waar trauma hoort te zijn, maar het is er wel.

Je merkt dat een collega veranderd is. Misschien is hij of zij vaker afwezig, moeilijker bereikbaar, prikkelbaar of juist heel teruggetrokken. Of je weet al dat hij of zij kampt met PTSS of CPTSS, en je vraagt je af hoe je daarmee omgaat op het werk.

De werkvloer stelt zijn eigen eisen. En tegelijkertijd ben jij ook gewoon een mens die naast een ander mens werkt.

Wat trauma doet op het werk

Trauma beïnvloedt concentratie, geheugen, reactievermogen en sociale interactie. Iemand in overlevingsmodus kan moeite hebben met:

• Deadlines en druk, het zenuwstelsel reageert op stress alsof het gevaar is.
• Vergaderingen of drukke ruimtes, prikkels komen harder binnen.
• Feedback ontvangen, ook neutrale feedback kan als aanval worden ervaren.
• Plannen en overzicht houden, de executieve functies worden beïnvloed door chronische stress.

Belangrijk om te weten:

Dit zijn geen tekenen van onwil of incompetentie. Het zijn symptomen van een overbelast zenuwstelsel. Dat maakt het niet makkelijker, maar het maakt het begrijpelijker.

Hoe ga je om met je collega?

• Behandel je collega normaal, niet als kwetsbaar of als een geval.
• Vermijd opmerkingen als 'je ziet er moe uit' of 'je moet gewoon...' dat helpt niet.
• Geef ruimte zonder afstand te nemen, aanwezig zijn zonder te pushen.
• Vraag niet naar details over wat er is voorgevallen, dat is niet jouw rol.
• Als je iets wil zeggen: hou het simpel. 'Ik merk dat het zwaar is. Ik ben er als je wil praten.'

Als leidinggevende

Als jij de leidinggevende bent van iemand met trauma, heb je een extra verantwoordelijkheid en ook extra mogelijkheden. Een veilige werkomgeving, duidelijke verwachtingen, flexibiliteit waar het kan en een open gesprek over wat iemand nodig heeft, kunnen het verschil maken tussen functioneren en uitvallen.

Denk aan aanpassingen in taken, werktijden of thuiswerkmogelijkheden, niet als gunst, maar als investering in de duurzaamheid van iemands inzetbaarheid.

Wanneer de grens bereikt is:

Als de situatie op de werkvloer onhoudbaar wordt, voor de collega, voor jou, of voor het team, schakel dan tijdig hulp in via de bedrijfsarts of HR. Dat is geen afwijzing, maar zorgvuldig handelen.